Çukur Baskı ve Kolografi Tekniklerinin İncelenmesi

Authors

DOI:

https://doi.org/10.46328/bestdergi.5001

Keywords:

Baskı resim, Baskı, Çukur baskı, Kolografi, Özgün baskı resim

Abstract

Özgün baskı resim sanatı, bir tasarımın doğrudan ya da aracıyla yüzeye aktarılması ve çoğaltılması sürecini içeren, teknik çeşitliliği ve estetik olanaklarıyla zenginleşen bir ifade biçimidir. Tarihsel süreç içinde baskı yöntemlerinin gelişimi, bu sanat disiplinine sürekli bir dönüşüm kazandırmış ve sanatçılar için geniş bir yaratıcılık alanı sunmuştur. Yirmi birinci yüzyılda dijital teknolojilerin ve yeni malzemelerin birleşmesi, özgün baskı resminin sınırlarını genişletmiş ve geleneksel tekniklerin çağdaş yaklaşımlarla harmanlanmasına olanak tanımıştır. Baskı resim tekniklerinden biri olan çukur baskı (intaglio), sanatçılar tarafından sıkça tercih edilen bir yöntem hâline gelmiş ve kazıma, oyma, asitle aşındırma gibi işlemlerle baskı yüzeyinde farklı dokular oluşturulmasına imkân tanımıştır. Bu teknik, sanatçılara ifade çeşitliliği sunarken, yüzey üzerindeki müdahalelerin derinlik ve dokusal etkileşim yaratması açısından önemli bir rol oynamaktadır. Çukur baskının çağdaş bir yorumu olarak ortaya çıkan kolografi tekniği ise nispeten yeni bir yöntem olup, sanatçılara yüzey ve malzeme üzerinde deneysel çalışmalar yapma fırsatı sunmaktadır. Farklı dokuların ve katmanların bir araya getirilmesiyle oluşturulan bu teknik, dinamik ve çok katmanlı kompozisyonlar üretmeye olanak tanımaktadır. Bu çalışma, çukur baskı ve kolografi teknikleri üzerine kapsamlı bir değerlendirme sunarak, özgün baskı resim sanatına ilgi duyan sanatçılar için rehber niteliğinde bir kaynak oluşturmayı amaçlamaktadır. Çukur baskı kolografi tekniklerinin uygulama süreçleri ve olanakları ele alınarak, sanatçılar için teknik bilgi edinme ve yaratıcı üretim süreçlerinde bu yöntemden faydalanma imkânları değerlendirilecektir. Bu makale 2016 yılında ulusal tez merkezinde yayınlanan “Çukur baskı ve kollagraf tekniklerinin incelenmesi” adlı yüksek lisans tezinden üretilmiştir.

References

Akalan, G. (2000), Gravür, İstanbul: Kaleseramik Sanat Yayınları.

Aslıer, M. (1981). Özgün baskı tartışması, Sanat Çevresi, (35), 26.

Aslıer, M. ve Özsezgin K. (1982). Başlangıcından bugüne çağdaş türk resim sanatı tarihi, 4, 1, İstanbul: Tiglat Yayınları.

Bayav, Deniz (2013), Geleneksel ve deneysel yönleriyle gravür baskı, Edirne: Paradigma Kitabevi Yayınları.

Can, Ş. (2008). Gravür (çukur baskı) teknikleri, Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler

Coşkun Onan, B., & Türk Kaya, S. (2023). Kolografi tekniğinde alternatif yaklaşimlar: deneysel bir araştirma. Sanat ve Tasarım Dergisi, 13(2), 451-464. https://doi.org/10.20488/sanattasarim.1403753

Demir, H. (2012). Özgün baskiresim sanatı ve sanatta demokratik paylaşim. Sanat Dergisi (20), 73-81.s

Intaglio printing. (t.y.), İntaglio. Britannica. 20 Mart, 2025 tarihinde http://global.britannica.com/topic/intaglio-printing adresinden erişilmiştir.

Grabowski, B.ve Fick, B. (2012). Baskıresim, İzmir: Karakalem Kitabevi Yayınları.

Gölönü, G. (1979). Kazı Resim, İstanbul, Devlet Güzel Sanatlar Akademisi Yayını, no: 68.

Gross, A. (1970), Etching, engraving&ıntaglio printing, London: Oxford University Press.

Kılıç, G. A. (2012), Yüksek baskı tekniği ve türk baskıresmine yansımaları, Yayınlanmış Yüksek Lisans Tezi, Anadolu Üniversitesi Güzel Sanatlar Enstitüsü.

Kazı Resim Sanatı (t.y.). Kazı resim sanatı. Sanal müze. 20 Mart, 2025 tarihinde http://www.sanalmuze.org/paneller/tartisma/krs.htm adresinden erişilmiştir.

Küçüköner, H. (2012). Gravür sanatı tarihi ve modern uygulamalar, Yayınlanmış Yüksek Lisans Tezi, Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.

Uzun, E. (2016). Çukur baskı ve kollagraf tekniklerinin incelenmesi, Yayınlanmış Yüksek Lisans Tezi, Karadeniz Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü.

Vitreography (t.y.), Vitreography. Wikipedia. 20 Mart, 2025 tarihinde https://en.wikipedia.org/wiki/Vitreography adresinden erişilmiştir.

What is a print ? (2001, 5 Haziran). What is a print? Moma. 20 Mart, 2025 tarihinde http://www.moma.org/interactives/projects/2001/whatisaprint/print.html adresinden erişilmiştir.

Downloads

Published

2026-01-01

Issue

Section

Articles

How to Cite

Çukur Baskı ve Kolografi Tekniklerinin İncelenmesi. (2026). Science, Education, Art and Technology Journal, 10(1), 1-24. https://doi.org/10.46328/bestdergi.5001

Similar Articles

You may also start an advanced similarity search for this article.